Х„Х«Х»ХЎХ¦ХЈХЎХµХ«Х¶ Х­ХЎХІХЎЦЂХЇХЎХµХ«Х¶ ХѕХЎЦЂХЄХЎХ¶Ц„ ХЂХЎХµХЎХЅХїХЎХ¶ХёЦ‚Хґ

Ս.թ. մարտի 24-26-ը ՄԱԿ-ի հայաստանյան գրասենյակը և  Արտակարգ իրավիճակների նախարարության Հայաստանի փրկարար ծառայությունն իրականացնելու են INSARAG-ի' (Միջազգային որոնողափրկարարական խորհրդատվական խումբ) երկրաշարժի արձագանքման խաղարկային վարժանք: Վարժանքը նախատեսված է փորձարկելու միջազգային արձագանքի համակարգման բոլոր այն բաղադրիչները, որոնք անհրաժեշտ կլինեն հանկարծակի բնական աղետից տուժած երկրին:

INSARAG-ի քարտուղարությունն ամեն տարի կազմակերպում է նման խաղարկային վարժանքներ, որոնք իրազեկման և ուսուցման յուրօրինակ դասընթացներ են: Հայաստանում իրականացվող երկրաշարժի արձագանքման խաղարկային վարժանքը նպատակ ունի բարձրացնել պետական կառավարման և տեղական ինքնակառավարման մարմինների իրազեկությունը INSARAG-ի կողմից աղետներին արձագանքելու մեթոդաբանության վերաբերյալ, ինչպես նաև փորձարկելու միջազգային և ազգային արձագանքողների համակարգումն ու համագործակցությունը այնպիսի խոշոր աղետների ժամանակ, ինչպիսին է երկրաշարժը:

INSARAG-ի տարածաշրջանային USAR-ի (Քաղաքային որոնողափրկարարական ծառայություն) հայաստանյան վարժանքին մասնակցելու են  22 երկրների աղետների կառավարման հարցերով զբաղվող ղեկավարներ և USAR-ի թիմեր,  ՄԱԿ-ի տարբեր գործակալություններ իրենց տեղական գործընկերների հետ, Հայաստանում գործող միջազգային կազմակերպություններ և համապատասխան հաստատությունների արտակարգ իրավիճակներով զբաղվող ղեկավարներ:

Վարժանքին աջակցում է ՄԱԿ-ի Զարգացման ծրագրի հայաստանյան գրասենյակը' Էստոնիայի կառավարության ֆինանսական օգնությամբ: Իրենց աջակցությունն են ցուցաբերել նաև Շվեյցարիայի զարգացման և համագործակցության գործակալությունն (SDC) ու Գերմանիայի տեխնիկական համագործակցության ընկերությունը (GTZ):

ՄԱԿ-ի մշտական համակարգողի պաշտոնակատար տկն. Բուշրա Հալեպոտան նշեց. <<Մինչ ՄԱԿ-ը և միջազգային հանրությունը խթանում են բնական աղետների նվազեցման գլոբալ մշակույթը, ներառյալ աղետների կանխարգելումը, մեղմացումն ու աղետներին պատրաստվածությունը, բարձր ռիսկային գոտիներում տեղի են ունենում երկրաշարժեր' ավերելով շենքերն ու ենթակառուցվածքները: Հետևաբար, անհրաժեշտ է լավ նախապատրաստվել հնարավոր երկրաշարժերին և ունենալ համակարգման գործող մեխանիզմներ թե՛ ազգային և թե՛ միջազգային արձագանքման առումով և ապահովել անհապաղ և արդյունավետ որոնման և փրկարարական գործողություններ, ինչպես նաև վերականգնողական աշխատանքներ>>:

INSARAG' Մի­ջազ­գա­յին ո­րո­նո­ղափր­կա­րա­րա­կան խորհր­դատ­վա­կան խումբ

ՄԱԿ-ի հովանու ներքո այս կա­ռույ­ցը կազ­մա­վոր­վել է 1991 թվա­կա­նին՝ Սպի­տա­կի երկ­րա­շար­ժին մաս­նակ­ցած մի­ջազ­գա­յին, տար­բեր երկր­նե­րի ո­րո­նո­ղափր­կա­րա­րա­կան կազ­մա­վո­րում­նե­րի նա­խա­ձեռ­նութ­յամբ: ՄԱԿ-ի մար­դա­սի­րա­կան հարցերի հա­մա­կարգ­ման գրա­սեն­յա­կը (OCHA)  դար­ձավ ավելի քան 80 երկրների աղետներին արձագանքող կազմակերպությունների նո­րաս­տեղծ ցան­ցի կենտ­րոն՝ հեշ­տաց­նե­լով մի­ջազ­գա­յին մաս­նակ­ցութ­յու­նը: ՄԱԿ-ի Մարդասիրական հարցերի համակարգման գրասենյակի Դաշտային աջակցության համակարգման բաժինը գործում է Ժնևում, որպես INSARAG-ի քարտուղարություն: Այս կազ­մա­կեր­պութ­յան հիմ­նա­կան նպա­տա­կը մի­ջազ­գա­յին մար­դա­սի­րա­կան ա­ջակ­ցութ­յան ո­րո­նո­ղափր­կա­րա­րա­կան աշ­խա­տանք­նե­րի արդ­յու­նա­վետ կազ­մա­կեր­պումն է, տար­բեր երկր­նե­րի փրկա­րա­րա­կան ծա­ռա­յութ­յուն­նե­րի աշ­խա­տան­քի հա­մա­կար­գու­մը, ընդ­հա­նուր մե­թո­դո­լո­գիա­յի մշա­կու­մը, մի­ջազ­գա­յին փրկա­րար­նե­րի ու տե­ղա­կան ա­ղետ­նե­րի կա­ռա­վար­ման հա­մա­կար­գե­րի հա­մա­գոր­ծակ­ցութ­յան հաս­տա­տու­մը՝ սկսած նրանց տե­ղա­կա­յու­մից, գոր­ծո­ղութ­յուն­նե­րից, տե­ղե­կատ­վութ­յան կա­ռա­վա­րու­մից մին­չև ընդ­հա­նուր չափանիշների մշա­կու­մ:

ՄԱԿ-ի Գլխա­վոր ա­սամբ­լեա­յի 2002 թվա­կա­նի դեկ­տեմ­բե­րի 16-ի՝ <<Քա­ղա­քա­յին ո­րո­նո­ղափր­կա­րա­րա­կան մի­ջազ­գա­յին ա­ջակ­ցութ­յան արդ­յու­նա­վե­տութ­յան զար­գաց­ման վե­րա­բեր­յալ>> ո­րոշ­մամբ ըն­դուն­վեց INSARAG-ի ու­ղե­ցույց­նե­րում ամ­րագր­ված մե­թո­դա­բա­նութ­յու­նը: Այս ո­րո­շու­մից հե­տո ա­ռա­ջարկ­վեց նման վար­ժանք­նե­րը կի­րա­ռել որ­պես INSARAG-ի մե­թո­դա­բա­նութ­յան ու­սու­ցում:

Այս­պի­սով. Հա­յաս­տա­նում անց­կաց­վող վար­ժան­քի նպա­տակ­ներն են.

• մի­ջազ­գա­յին ո­րո­նո­ղափր­կա­րա­րա­կան խմբե­րի մո­բի­լի­զա­ցիա.
• այս խմբե­րի եւ ՀՓԾ միաս­նա­կան գոր­ծո­ղութ­յուն­նե­րի պլա­նա­վոր­ման իրականացում.
• հյու­րըն­կա­լող երկ­րի ա­ղետ­նե­րի կա­ռա­վար­ման ո­լոր­տի ղե­կա­վար­նե­րի ու­սու­ցում՝ միջազգային աջակցութ­յան ըն­դուն­ման, հա­մա­կարգ­ման, կի­րառ­ման հար­ցե­րում եւ այլն:

Վարժանքի սցենարի հիմքում հնարավոր հզոր երկրաշարժն է և տուժած երկրի միջազգային աջակցության խնդրանքը:

Ըստ սցենարի' միջազգային որոնողափրկարարական թիմերն ակտիվորեն ներգրավվում են և համագործակցում տեղական գործընկերների հետ: Զուգահեռաբար ընթանում են արտակարգ իրավիճակների կառավարման ազգային թիմի (LEMA) աշխատանքները երկրում ՄԱԿ-ի արտակարգ իրավիճակների կառավարման թիմի (DMT) հետ: Միջազգային արձագանքման կանոնակարգով' ՄԱԿ-ի աղետների գնահատման և համակարգման թիմը (UNDAC) կաջակցի տեղական արտակարգ իրավիճակների ազգային թիմին (LEMA) օդանավակայանում' սպասվող որոնողափրկարարական թիմերի համար ընդունման և առաքման կենտրոն, ինչպես նաև դեպքի վայրում գործողությունների և համակարգման կենտրոն (OSOCC) ստեղծելու համար: